اگر تراکتور در اروپا بود | ایواز طاها

اگر تیم فوتبال تراکتور در اروپا بود احتمالن متفکرانی پیدا می‌شدند که فریاد بزنند: «در فضای قحطی سوژگان سیاسی ما با پدیده‌ی جدیدی مواجه هستیم.» آنها که از شورش‌های هزار و نهصد شصت‌و هشت به این سو در حسرت سیاست در کف خیابان ماده‌اند، بعید نیست دنبال اینگونه شعرهای شهری‌ باشند. دنبال اینکه هفتاد هزار …

هاميدان اؤنجه گلميشديم. آمما ايندي هاميدان آخيرا قالميشام. داها دوٍشونمورم. كاغيذي بوٍكده‌له‌ييب آتيرام. من نه قده‌ر وورنوخما ايچينده‌يم‌سه منيم کيمي آخيرا قالميش گوٍلشچي توْختاق‌دير. گوٍلشچي باجيسيني زوْرلاميش يئددي جاوانلا حئسابيني قانلي‌جاسينا چوٍرودوب. يانيلميرام‌سا دوٍنن گوٍن­اوْرتا چاغي اوْنلاري بيربير ائولريندن چكيب، دوه‌ بالاسيني آياقلايان کيمي آياقلاييب. اوٍچو اؤلوب، ايكيسي خسته‌خانادادي، آغير حالدا. ايکيسي ده ائوده يوْرغان- …

ده سال از بهار عرب گذشت

همه‌ی دیکتاتورهای خاورمیانه از شکست بهار عربی در ساحل نیل شادمانند. یکی از عاملانِ شکستِ انقلاب عبدالفتاح سیسی بود، همان جنایتکاری که در یک روز ۱۵۰۰ نفر را در میدان رابعه کشت تا عطش اخوان‌هراسی غرب را سیراب کند. به گفته‌ی اورحان پاموک وقتی سیسی گفت می‌خواهد کودتا کند، اوباما به عنوان یکی از فرهیخته‌ترین …

قدرت بزرگ و ملت کوچک: مطالعه‌ی کشمکش قومی-سیاسی در قفقاز| اسوانته کورنل| ترجمه‌ی سپیده آبادپور

مقاله‌ی حاضر اطلاعات ذیقمتی را درباره‌ی جابجایی‌های جمعیتی در قفقاز تحت تسلط روسیه از آغاز قرن نوزدهم بدست می‌دهد. به گفته‌ی نویسنده در سال‌های آغازین قرن نوزده فقط ۹ درصد از جمعیت قره‌باغ ارمنی بوده‌اند. (ا. طاها) در اواخر قرن هجدهم، توسعه ارضی روسیه در قفقاز به گرجستان رسید و فرمانداری گرجستان یا قیمومیت گرجستان …

بی‌بی‌سی فارسی؛ منویات ایدئولوژیک در جامه‌ی اصول حرفه‌ای | ایواز طاها

بی‌طرفی بی‌بی‌ فارسی ادعایی نادرست است. چرا که این وزارت خارجه‌ی بریتانیاست که چهارچوب و خطوط کلی سیاست‌های این بخش بی‌بی‌سی را معین می‌کند، نه اصول بی‌طرفی رسانه‌ای که خود در کلیتش افسانه‌ای بیش نیست. به عبارت دیگر این رسانه برخلاف نامش بی‌آنکه توسط بی‌بی‌سی مادر اداره شود، به صورت بازوی تبلیغاتی وزارت خارجه‌ عمل می‌کند. با این‌همه چنانکه اشاره کردیم، همواره در تلاش است محتوای ایدئولوژیک پیامش را در زیر پوست نوعی نگاه حرفه‌ای پنهان کند، کاری که بسیاری از رسانه‌ها نمی‌توانند بکنند.

قره‌باغ و رویکرد رسانه‌ای باشگاه مسیحی | ایواز طاها

چند رسانه‌ی غربی و ترکیه اذان‌گویی یکی از ساکنان شهر آزادشده‌ی جبراییل را از دو منظر برجسته کرده‌اند. رسانه‌های ترکیه از منظر تأکید بر هویت اسلامی مردم مناطق اشغالی، و رسانه‌های غربی به هدف انتساب پیروزی‌های اخیر جمهوری آذربایجان به حضور ادعایی اسلامگریان در جبهه‌های جنگ. این خط تبلیغی که توسط موسکو، تهران، ایمانوئل ماکرون …

دموکراسی رادیکال در دوازده درس

دموکراسی رادیکال در 12 درس به زبان ترکی آذربایجانی یکم: مبانی نظریه‌ی دموکراسی رادیکال ــ دموکراسی‌های مستقیم، پارلمانی، رادیکال و ایده‌ی پست‌دموکراسی ــ. بحران سوسیالیسم و غفلت از امر سیاسی در لیبرالیسم ــ طغیان هویت‌های جمعی ــ رادیکال دموکراسی و آنتاگونیسم ــ دوست و دشمن و اخلاقی‌کردنِ سیاست ــ تفکیک امر سیاسی از سیاست دوم: …

آذربایجان تورکجه‌سینده کورس‌لار اوچون آد یازیرماق

داخیلدن کورس‌لارا قاتیلماق ایسته‌ین‌لر آشاغیداکی کارتا 60 مین تومن کؤچورسون‌لر: آیدا عبادپور 6280231487185729 خاریجدن: خارجده یاشایان وطنداش‌لار آشاغیداکی حئسابا 40 دوللار کؤچورسون‌لر: Parian Moharrami KKIZILAY/ANKARA TR74 0006 4000 0024 2141 3651 90

نامه‌ی محرمانه به حمیدرضا جلایی‌پور | ایواز طاها

ژن خوب و آهِ مادرِ ستارِ بهشتی   حمیدرضا جلایی‌پور واکنش‌ تعدادی از شخصیت‌ها را که از آزادی پسرش ابراز خوشحالی کرده‌اند در کانال تلگرامی‌اش جای داده است. فهرستی که از عطاءالله مهاجرانی گرفته تا علی شکوری‌راد و از مسعود بهنود گرفته تا حسام‌الدین آشنا را دربرمی‌گیرد. سکوت‌ این افراد درباره‌ی زندانیان دیگر و سخن‌گفتن‌شان …

نئجه یازاق: ترجومه اؤرنه‌یی | ایواز طاها

هر بیر متنین ترجومه‌سینده قاورام‌لاری اوْلدوغو کیمی باشقا دیله داشیمالیییق. آنجاق حرفی [لفظی] ترجومه‌دن اوزاق گزمه‌لییک. ألبته نادیر حال‌لاردا حرفی ترجومه یئرینه دوشور. اؤرنه‌یین، فارسجا ”سرمایه“ سؤزو، عربجه ”رأس المال“ین حرفی ترجومه‌سی‌دیر. باخمایاراق کی، هر ایکیسی capital سؤزونون غئیردقیق قارشیلیغی‌ [معادلی]دیر. بیزده‌کی ”یاتیریم“ سؤزو آنلام باخیمیندان بونلارین هر ایکیسیندن ده capital تئرمینینه یاخیندیر. آنجاق حرفی …

رادیکال دیلک‌لر | ایواز طاها

سیزلر اوچون دیلک‌لریم وار، آیدان آری، سودان دورو: * گله‌جک یوْلونوز هامار، گؤزلرینیز ایشیقلی، وجودونوز ساغلام، ایش‌لرینیز اوغورلو، یاشامینیز موتلو، کؤنول‌لرینیز گول‌تکین اولسون. * وارلیغینیز آنلاملیغا، یاشیللیغا، اوسساللیغا، اینسانلیغا تام بویانسین. بیلگی گلسین؛ منلی، سنلی اوغوز نسلی بیلیملنسین؛ خورافه‌لر یوخا چیخسین؛ سؤیلنتی‌لر، جفنگیات، آغ یالان‌لار بایرام تونقالیندا آلوولانسین. دوشونجه‌میز لیللنمه‌سین؛ دیلیمیز اوخول‌لاردا دیل آچیب، دیللنسین؛ …

به چه دلیل تأکید بر زبان مادری رهایی‌بخش است | ایواز طاها

به این موضوع می‌توان از دریچه‌ی تنگ ناسیونالیستی نزدیک شد، اما من در پرتو ماهیتِ رهایی‌بخشِ امرِ سیاسی به آن می‌نگرم و با کلمات سخن می‌گویم. به گفته‌ی ژلینک، کسی که دیگر سخن نمی‌گوید ممکن است بی‌درنگ مرتکب قتل شود. ظاهرن در کشوری که زبان رسمی‌اش فارسی است نوشتن به این زبان باید طبیعی‌ترین کنش …

Essensiyalizm və Damğa | Eyvaz Taha

Essensiyalizm və ya özçülük ne deməkdir? Onun totalitarizmlə necə bir ilgisi vadır? Özçülüyə inan şəxs niyə pluralizmə inanan bilməz? Damğa və ya yarlıq nə deməkdir? Damğa hansısa bilgini ehtiva edir, yoxsa güc strukturlarının bəlli bir kəlməyə yüklədikləri məna salxımıdır? Eyvaz Taha bu suallara cavab verir.

آن کارگر روزمزد شاخص است یا معاون استاندار | ایواز طاها

یکی از دوستان می‌نویسد: «انتصاب مهندس بهمن حسین‌زاده به عنوان سرپرست معاونت هماهنگی امور اقتصادی و توسعه منابع استانداری نشان دهنده اهمیت [دادن] استاندار اردبیل به فعالان اصلاح‌طلب در چارچوب شایسته‌سالاری است. آقای حسین‌زاده برخاسته از خانواده‌ای شاخص و شرافتمند است و از نیروهای میانه‌رو اصلاح‌طلب به‌شمار می‌رود.» ما با ماهیت این انتصاب کاری نداریم، …

سئچمه‌لر: گله‌نک، تبریز و باکی

گله­‌نک باجاسيندان باخاندا بونلاري گؤروروک: باکي، يوٍنگوللوکدن گؤيه ميللَنميش چرپلنگه [بادبادکه] اوخشايير، تبريز ايسه آغيرليقدان پاليچيغا اوتورموش گمي­يه.  قوزئي­ده آسقيراق گليرکن ساغلامليق دئمک، قاپي کانداريندا [آستاناسيندا] گؤروشمکدن چکينمک، گونون فالينا دريندن اينانماق آلداتماسين بيزي. بونلارين گله‌­نه‌­يه دخلي يوخ­دور، سووئت توتاليتاريزمي­‌نين تالاديغي ديني آيين‌­لرين يئرينده اوتورموش دئفورمه آيين­لردير بونلار. سونوج آيدين­دير: قوزئي­ده گله‌­نک بوشلوغو نه­ قده­ر …

Güney Azərbaycan nəsri antologiyası nəşr edildi

    Bu günlərdə “Nurlar” nəşriyyatı “Güney Azərbaycan nəsri”  antologiyasını çap etmişdir.  Vaqif Sultanlı və İrəc İsmayılın təqdimi və ön sözü ilə yayınlanan antologiyaya başlangıcdan bu günə qədər Azərbaycanın Güneyində yaranmış zəngin bədii nəsr örnəklərindən seçmələr daxil edilmişdir. Nəfis tərtibatla nəşr edilən kitabda Zeynalabdin Marağayi, Mirzə Əbdürrəhim Talıbov, Seyid Cəfər Pişəvəri, Həmzə Fəthi Xoşginabi, Pənahi …

کشتار خان‌شیخون و موضع بی‌بی‌سی فارسی | ایواز طاها

بی‌بی‌سی در برنامه‌ی شصت دقیقه‌ی روز ۱۵ فروردین ۹۶ خود بمب‌گذاری در مترو سن‌پطرزبورگ را به صدر آورد و یک‌سوم وقت کل برنامه را به آن اختصاص داد. در حالی که این حادثه در همین روز رخ نداده بود و خبر هولناک این روز استفاده‌ی رژیم اسد از سلاح شیمیایی در حمله به شهر خان‌شیخون …

“کمیلیکچی سیاست…” کیابیندا دوزه‌لیش‌لر | توغرول آتابای

[توغرول آتابای “کمیلکچی سیاست…” کیتابینی ایشیق اوزو گؤرمه‌دن اؤنجه یوخلامیش بعضی نؤقصان‌لاری قلمه آلمیشدیر:]   یازینیزین دیلی و ایچرییی تعارفسوز دئییرم همیشه‌کی کیمی اؤرنک اولوشدوراجاق توردن‌دیر. اومارام بول-بول یازار، آنالوژیک قایناق اولوشدورماغیمیزا یاردیمچی اولارسینیز. تکجه دیل حاققینداکی جیلیز گؤروشلریمی بئله سیرالایابیله‌رم: ۱. گؤزدن قاچان املا یانلیشلاری: دییشمین = ده‌ییشیمین “شعر بیزی هم دیلدیر” سانیرام “دیریلدیر” اولمالی – ۲ یئرده …

لزوم اصلاح زبان ترکی صدا و سیما | ایواز طاها

رادیو تلویزیون‌های دولتی در تبریز، ارومیه، اردبیل و زنجان در برخی برنامه‌های ترکی آذربایجانی‌شان غلط حرف می‌زنند. بخشی از این مسئله ممکن است به سیاست‌گذاری‌های غیرمسئولانه مربوط باشد، لیکن بخش دیگری از مشکل زاییده‌ی کم‌آشنایی شماری از مترجمان و گویندگان با زبان مادری است. و فارغ از امر و نهی‌های سیاسی آنها خود می‌توانند تاحدودی …

Güney Azərbaycanda 2013-cü ilin ədəbi yekunları  | Esmira Fuad (Şükürova 

  Tədqiqatçı yazar Eyvaz Taha postmodernizmin universallığı car çəkən modernlik-dən baş qaldıraraq bütövləşdirici ideologiyalara qarşı yarandığını və ideologiyanın da dünyanı iki-xeyr və şər cəbhələrə böldüyünü, işığa, nura və zülmətə, qaranlığa dalan ikili bir vəziyyət yaradaraq bizlərlə onlar, yəni, inqilabla əks-inqilab arasında Berlin divarı çəkdiyini deyir. Ancaq postmodernizmin hər iki düşərgənin içində mozaikalara bənzəyən bir vəziyyət …

آنایوردو، آنادیلی، عدالت و فلسفه قایغی‌سی (ایواز طاها باره‌ده) | لیلا خاقانی

  بعضاً بئله نظره گلیر کی آذربایجان تورکجه‌سین‌نین ادبیاتی حاققیندا سؤز گئدنده گرک حؤکماً قدیم شخصیتلریندن، اونو دا یالنیز شاعیرلردن سؤز گئتسین. البته بو مسئله بیر میقدار دا آذربایجان ادبیاتی‌نین تاریخی بیر باخیشدا، نثرده هئچ ده شعر قدر زنگین اولماماسیندان قایناقلانا بیلر. هر نه ایسه، بو سایی‌میزدا، چوخ گنج یاشدا آذربایجان دیلی و ادبیاتینا نثر …

“فئنومئن و رئداکته”؛ محمود لاهرودی یه جاواب | ایواز طاها

سایین محمود لاهرودی بیر مئساژیندا ایواز طاهانین یو”یازی قایداسی و سؤز آنارشیزمی” باشلیقلی یازیدا گئتمیش ایکی تئرمینین یانلیش قوللاندیغینی وورغولاییب: رئداکته و فئنومئن. همین یازیدا فئنومئن سؤزو بو جومله‌لرده یئر آلیب: «بو داورانیش یایغین [شایع] بیر فئنومئن‌دیر. چوخ‌لاری‌نین متن‌له ایش‌لری یوخدور. اونلار متنده آرین [خالیص] سؤزجوک آختایریرلار. دیل‌له بئله‌جه داورانماق دوزگون دئییل. مثلا بو یازیداکی “فئنومئن” …

یک عرب آریایی و ذوق‌زدگی مهاجرانی | ایواز طاها

تعدادی از ایرانیان در کنار آرامگاه منتسب به کورش مراسمی برگزار کردند. این حق هر شهروندی است. دولت با برگزارکنندگان این مراسم برخورد قهری کرد، این هم به معنای پایمال‌کردن حقوق شهروندی است. اما مسئله‌ی شایسته‌ی تأمل در این مراسم ماهیت برخی شعارهای ناپسند است که در واکنش فرهیختگانی چون عطاء الله مهاجرانی مغفول مانده …

اعدام‌های 67 و سکوت سنگین اصلاح‌طلبان | ایواز طاها

در سالگرد اعدام‌های دسته‌جمعی سال 67 نوار صدای آیت‌الله منتظری منتشر شده است. این سند مهم در رسانه‌های محافظه‌کار با سکوت و بی‌اعتنایی روبرو شده است. این امر تعجبی ندارد. وقتی که 20 الی 30 نفر در یک روز بدون کوچکترین توضیحی برای افکار عمومی اعدام می‌شوند و خبر آن را نه از این رسانه‌ها، …

نوریزاد، آپارتمان‌های سپاه و کودتا در ترکیه | ایواز طاها

  به عنوان یک اهل درد اغلب مطالب شما را می‌خوانم و از اینکه دشواری را وظیفه را بر دوش خود حمل می‌کنید تحسینتان می‌کنم و البته رنج هم می‌کشم. اما نکته‌ای انقادی هست که باید آن را بی‌مجامله، صریح و کوتاه عرض کنم. ارادتمند: ایواز طاها جناب نوریزاد با سلام! در آخرین مطلبتان تحت …

“کیملیکچی سیاست…” کیتابی حاققیندا | یونس شامیلی

“کیملیکچی سیاست باره‌سینده پاتولوژیک تئزلر” کیتابی سانال اورتامدا ایشیق اوزو گؤرمه‌دن اؤنجه اونون بیر نوسخه‌سی سایین یونس شاملی‌یه گونده‌ریلمشیدی. سایین بی کیتابدا گئدن بعضی تئرمین‌لر، ابهام‌لار و یانلیشلیق‌لار باره‌ده اؤز مولاحیظه‌لرینی قلمه آلمیشدیر. (باشلیق بیزدن‌دیر.)   توپلومون کؤک و وارلیغیندان قایناقلانان عوصیان، چئشیتلی رنگ لرده فورمالاشیر، و البته بو عصیان فرقلی توپلومسال آلان لاردا چئشیتلی …

آذربایجان مودئرن شعری | م. کریمی

کئچن اون ایللرده ایلک دؤنه دیلیمیز مودئرنلشمیشدیر و ایلک دفعه “ائیواز طاها” و یولداشلاری طرفیندن “یول”درگیسینده دیرچه له رک شئعریمیزده یاییلدی. ایران فارس شئعرینده ده بئله اولموشدور؛ ایلک دفعه نثر یارانیب و هدایت، “بوف کور”دا ایشله دیر. “گلشیری” “شازده احتجاب” دا و سونرا “شاملو” و “رویائی” نین شئعرلرینده اؤزونو تاپیر.   چاغداش شئعریمیز تکجه مودئرن …

دورتو dürtü [انگیزه، رانه]

دورتو، ‌اينساني اؤز احتياج‌لاريني اؤدمه اوچون حرکته گتيرمه‌يه مئیيل‌لنديرن عامیل‌دير. هارت‌لي “drive” [دورتو]، “need” [احتياج] و motive [دئویندیریجی، حرکت‌وئریجی]  بير سببين اوچ آدي ساییر. دورتو  بد‌نين ائله بير حالتي‌دير کي، بورادا جسماني قوه چئوره‌ده‌کي بؤلمه‌جیک‌لرینه دوغرو سفربر اولونور. بعضي‌لرينه گؤره، جاذيبه‌لر بد‌نين جوشقو شکلينده دويولان حالت‌لري‌دير. بونا گؤره ده، دورتو اينسانين چاليشمالاري، داورانيش‌لاري و تپکي‌لري …

حیدر بیات: طباطبایی، یولداش و تاواریش (بندی از یک مقاله)

از دوره سلجوقیان تا اواخر عصر قاجار سه حوزه بزرگ زبان ترکی یعنی ترکی جغتایی، عثمانی و آذربایجانی در قلمرو جغرافیای امپراطور سلجوقی آثار یکدیگر را می‌خواندند و به زمان همدیگر می‌نوشتند. گاه فضولی بغدادی نثر عثمانی می‌نوشت و گاه عبدالقادر مراغی شعر به ترکی جغتایی می‌گفت. درمیان مؤلفان عثمانی میتوان از ده‌ها نویسنده و …