تبليغاتX
www.eyvaz.org - دلی‌لیک اؤزگورلویون بدلي‌ديرمی؟ /ایواز طاها
www.eyvaz.org www.eyvaz.org www.twitter.com/eyvaztaha
آنا یارپاق| دوشونجه| قیسا یازی‌لار| رومان، اؤیکو| تنقید| کیتاب| درگی، قزئت| گوزگو| کیملیک| فارسی نوشت‌ها| ایمئیل| يارپاق قزئتي| بوتون یازی‌لار||||||||||||


جنون گئرچک آنلاميندا آلازليق‌ [خسته‌‌لیک]دیر. آجي‌دير، فلاکت‌دير. آمما مئتافوْريک آنلامدا اؤزگوٍرلويون قوْرخونج گوٍجوٍنو اؤز ايله داشييير. شمس يا نسيمي’نين جنونا توْخونماسي سؤز گليمي دئييل. بونلارين سؤزوٍنده جنونون قودساللاشديريلماسي، تاريخي وورغونلوغون شابلونلاشميش [کليشه‌اي] تکرارينا قاييتمير. بونلارين هر بيرينه  گله‌نک بُت‌‌قيران‌لاري دئسک يانيلماريق. بونلار ساچين زنجيرينه باغلانماقلا بوٍتوٍن ماسوادان قوْپماق ايسته‌ييرلر. «مجنون کيمي عالمده مشهور» اوْلماق‌لا گله‌نک‌لرين دمير هؤرگوٍسونو پارام‌ـ‌پارچا ائتمک ايسته‌ييرلر. عيني حالدا توتقاج‌لاردان [قيدلردن] آزاد اوْلان سئوگي‌نين زنجيرينه دوٍشمک:

مشکين ساچين عشقي بيزي زنجيره چکدي، باغلادي،

يعني کي، بيز مجنون‌لاريز، شوْل حلقه‌دير زنجيريميز.

جنون يالنيز عرفانين سيمگه‌سل ديلي‌نين تؤره‌مه‌سی دئييلدی؛ جنون يالنيز گئجه‌نين قيوريق قاتي قارانليغينا بنزه‌ر سئوگيلي‌نين قارا ساچ‌لاري‌نين سؤنوٍکمز آني‌لاري دا دئييلدي. گله‌نک‌لرين قارانليق محبسينه ايشيق ساچان خيرداجا باجايدي. عرفانين انحطاطي ايله جنون سؤنوٍکدو، يئرينده دوٍشکون مضحکه اوْتوردو. بو دا هئچ بير ياپيجي [برسازنده] ماهيت داشميردي. اوْرتاشرق اوسچولوغو [راسيوناليزمي] هادي سبزواري‌نين "منظومه"‌سينده نفسدن دوٍشدوسه، اوْنون قاراچوخاسي اوْلان ايره‌سيوناليزم ده خوْجانصرالدين’ين دوٍشکون لطيف‌لرينده هم جنون سيٌنيٌرلاريندان آيريلدي، هم ده اوسدان. نتيجه‌ده اؤزگوٍرلوک آختاران گوٍجوٍنو، جوْشقونلوغونو، بديعي‌ليييني ايتيردي.

شرقده قورتولوشچو ايره‌سيوناليزمين گؤستريجيسي آخماق ملانصرالدين ايديسه، غربده جنونون سيمگه‌سي دوْستايئوسکي‌نين وورغونو نيچه ايدي. دئميرم دوْستايئوسکي راسکوْلنيکوْوون دوْنوندا شرّي ائستئتيکلشديرن أن بؤيوک مجنون‌دور. دئييرم، نيچه بوٍتوٍن فلسفه توْپلوسونا، بوٍتوٍن راسيونال دوٍشوٍنجه گئديشي‌نين 2500 ايلليک تاريخينه مئيدان اوْخودو. آيدينلامانين ديجيتال عاغيل گله‌نه‌ييني شوْبهه بورولغانينا سوٍروٍک‌له‌دي؛ بئيني ساعات کيمي ايشله‌ين دوٍشوٍنرلري حؤکمرانليق کوٍرسوٍسوندن يئره ائنديردي. بللي بوجاقدان باخاندا، چيلغين آوانگارديزمين دلي‌لييينده و قاراگئييملي فاشيزمين عصيانيندا نيچه‌نين ده پايي وار. بوردا آز قالير جنون‌لا ايره‌سيوناليزمين سيٌنيٌرلاري بيربيرينه قاريشسين. جنون ايره‌سيوناليزم‌له پارالئل گئديردي. گاه اوْنا ياخينلاشير، گاه  آرالانيردي. ميشئل فوکوْيا گؤره، ايره‌سيوناليزم بوس‌بوٍتوٍن ائموسيونال‌دير. و تخيلون ديرچه‌ليشينده اؤزوٍنو بوٍتوٍنولوک‌له گؤسته‌رير. ايره‌سيوناليزم هؤلدئرلين، نروال و نيچه‌’نين (اوچ دلي‌نين) سيناغيندا درينليييه چکيلير، زامانين کؤک‌لرينه ساريلير. ايره‌سيوناليزم بو يوْل‌لا عالمين أن يوٍکسک گؤزله‌نيلمز عاميلينه چئوريلير. بونونلا دا ايره‌سيوناليزمين و جنونون ــ هر ايکيسي‌نين تاريخي، ايکي قارشيت [مخاليف] گؤستريجي قازانيرلار: بيري قيدسيزـشرط‌سيز قاييديش‌دير، درينليک‌لره مکمل دالماق؛ او بيريسي ايسه تاريخين آخاريندا وسعت آلير.

بو گئنيشلنمه سوْنوجوندا جنون آزادليغا توْخونور. 19ـجو عصرين باشلانغيجيندا واختيله اينگئلتره غربين أن آزاد اؤلکه‌سي ايدي. همين آزاد اؤلکه‌ده جنون باشقا اؤلکه‌لره نيسبت داها يايغين ايدي. اسپورزهايم بو اوْلغويا اؤزگوٍرلويون بدلي کيمي باخير: «دين آزادليغي،  گوٍجدن، اؤزباشيناليقدان داها تهلکه‌لي‌دير». چونکي عاغيلين ان چيلخا واريانتيني سيناماغا ايمکان ياردير. چوٍنکي جنونا گتيريب چيخارير.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
چاپا حاضیرلانمیش کیتاب‌لاریمین بیر بؤلومو اولان بو یازی، بیرینجی دفعه "آذیورد" سایتیندا باش سؤز کیمی گئتمیشدیر.

   2011/7/4  1:0     | 



آنا یارپاق| دوشونجه| قیسا یازی‌لار| رومان، اؤیکو| تنقید| کیتاب| درگی، قزئت| گوزگو| کیملیک| دوشرگه‌نین تاریخی آردیجیللیق‌لا آرشیوی| فارسی‌نوشت‌ها| بیرباشا ایلگی| بوتون یازی‌لار|
● Bu internet düşərgəsi azərbaycanlı yazıar
EYVAZ TAHAnın yazılarını yayır
● Düşərgədə gedən yazılara görə sayın müəllifdən icazəli olsaq da bütün
texiniki çatışmazlıqların mısuliyyıti bizim üzərimizə düşür
● BU İNTRNET DÜŞƏRGƏSİNDƏN GÖTÜRÜLMÜŞ YAZILARIN QAYNAĞI MÜTLƏQ GÖSTƏRİLMƏLİDİR
● Yazarın E-mail ünvanı: eyvaztaha@gmail.com
© Bütün hüquqları qorunur və düşərgə sahibinə məxsusdur